|
Wat
is
laser?
LASER
staat
voor:
Light
Amplification by Stimulated Emission of Radiation.
Door een
proces
waarbij
electronen worden gestimuleerd in het vrijmaken van fotonen
(lichtdeeltjes)
kan een zeer zuivere vorm van lichtenergie worden opgewekt. Dit licht
is
opgebouwd uit maar één golflengte. De golflengte wordt
bepaald
door de electronen in het laser-medium. Dit medium kan een gas zijn (bv
Argon of kooldioxide), een vloeistof (verf) of een vaste stof (robijn,
alexandriet of Nd:YAG). De genoemde media zijn allen van belang voor
dermatologische
en cosmetische toepassingen.
Typisch
voor
laser
is dat
de lichtbundels precies parallel lopen en niet, zoals bij gewone
lichtbronnen,
divergeren. Vandaar dat een ‘laser-pointer’ die zo populair is bij
presentaties
waarbij dia’s worden geprojecteerd, zowel van dichtbij als veraf een
perfect
rond lichtpuntje op het scherm kan toveren.
wat
maakt
de laser zo geschikt voor dermatologische toepassingen?
Laser,
met
zijn
zuivere
golflengte, is bijzonder geschikt om specifieke structuren in de huid
te
verhitten. Deze structuren heten in het laser-jargon: ‘chromoforen’.
Een
chromofoor is die structuur die licht van bepaalde golflengte bij
voorkeur
opvangt en absorbeert. Tijdens de absorptie van het licht wordt deze
omgezet
in warmte.
golflengte
Door
een
optimale
golflengte
te kiezen kan bijvoorbeeld selectief pigment in de huid worden verhit
terwijl
in andere structuren in de huid geen warmte geabsorbeerd wordt.
Bij de
medische
lasers
is
de warmte overdracht zodanig dat de chromofoor en zijn directe omgeving
worden vernietigd.
Voor
de
dermatologie en
cosmetologie zijn drie chromoforen van belang:
1.
water
2.
haemoglobine in
het
bloed
3.
pigment
(in
pigmentcellen,
haarwortels en tatoeage-inkt)
pulsduur
Om te
voorkomen
dat de
chromofoor
te lang wordt verhit (zodat ook onbedoeld verder van de chromofoor
gelegen
structuren worden aangetast), wordt gebruik gemaakt van gepulseerde
toediening
van het laserlicht. Door de korte belichting (pulsen) is een zeer korte
verhitting van het doelchromofoor mogelijk, waarbij de rest van het
omliggende
weefsel wordt gespaard.
Afhankelijk
van
het
effect
dat
bereikt
wil
worden
kan
de pulsduur gekozen worden van enkele
nano-seconden
tot milliseconden.
Dermatologische
en cosmetische toepassingen van lasers:
In het
onderstaande
overzicht
worden een aantal van de meest voorkomende indicaties voor laser
behandeld.
De resultaten van de behandeling kunnen echter wisselend zijn en zijn
afhankelijk
van bepaalde kenmerken van de te behandelen huid, de gebruikte laser en
de kunde van degene die de laser hanteert. Ook het al dan niet optreden
van bijwerkingen is van deze parameters afhankelijk!
wijnvlekken
(naevus flammaeus)
De
wijnvlek
is een aangeboren vaatafwijking die overal op de huid gelocaliseerd kan
zijn. Meestal is het een op zich zelf staand probleem, doch soms kan
ook
sprake zijn van onderliggende problematiek. Vooral in het gelaat kan de
naevus flammaeus cosmetische bezwaren geven.
Geschikte
lasers
voor
de
naevus
flammaeus
zijn
o.a.:
- Pulsed
Dye
Laser
585
nm
- Argon
tunable
Dye
514
nm
- KTP
laser
532
nm
Doelchromofoor:
oxy-haemoglobine
(rode
'kleurstof'
in
bloed)
Cosmetisch
resultaat:
redelijk
tot
goed.
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
littekenvorming
(zelden),
tijdelijke
verkleuringen.
Ziektekostenverzekering:
door
de
meeste
verzekeraars
vergoed
(medische
indicatie)
Kosten:
CTG-tarief
(centraal
vastgestelde tarieven)
Behandeling:
in
ziekenhuis
couperose
Kleine
vaatverwijdingen
in het gelaat die bijvoorbeeld kunnen ontstaan na rosacea noemt men in
de volksmond wel couperose. Het
wordt
vooral gezien bij patienten met Keltische voorouders. Behalve na
rosacea
kunnen de genoemde teleangiectasieen ook optreden bij een door zonlicht
beschadigde huid en na prednison gebruik.
Geschikte
lasers
voor
couperose
is:
- Pulsed
Dye
Laser/
V-beam
laser
585
nm
Doelchromofoor:
oxy-haemoglobine
Cosmetisch
resultaat:
goed
tot
zeer
goed.
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
littekenvorming
(zeer
zelden),
tijdelijke
hypo-
of
hyperpigmentaties. Vergoeding:
geen
vergoeding
Behandeling:
in
privé-klinieken.
overbeharing
Overbeharing
is meestal niet een gevolg van ziekte, maar wordt bepaald door aanleg.
Vooral bij vrouwen uit het gebied rond de Middellandse Zee en bij
Noord-Europese
vrouwen na de menopauze kan deze 'goedaardige' vorm van overbeharing
worden
gezien.
Aangezien
de
werking
van
de
laser
berust
op
het selectief verhitten van het pigment in de
haarzakjes kunnen alleen gepigmenteerde haren met de laser worden
behandeld.
Geschikte
lasers
voor
overbeharing
zijn
o.a.:
- 800
nm
diode
laser
(Lightsheer ®)
- 755
nm
Alexandrietlaser
Doelchromofoor:
pigment
in
de
haarzakjes
Resultaat:
goed
(Lightsheer
®)
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
tijdelijke
hypo-
of
hyperpigmentaties.
Vergoeding:
afhankelijk
van
de
verzekering
tot
E
500,-
vergoeding voor ontharing in het gelaat
(alleen
bij hirsutisme).
Behandeling:
in
privé-klinieken.
tatoeages
Tatoeages
worden al eeuwen ter versiering van de huid aangebracht. De afgelopen
decennia
heeft de tatoeagetechniek en vooral de ontwikkeling van pigmenten een
grote
vlucht genomen. Was er vroeger een keuze te maken uit 1 a 2 kleuren
(zwart
en rood), tegenwoordig is het kleurenpalet zeer ruim. Er zijn inmiddels
vele heldere kleuren zoals lichtblauw, oranje en geel.
Spijtoptanten
kunnen
tegenwoordig
tatoeages
laten
verwijderen
met
laser.
In de praktijk zijn alleen de
donkere
kleuren goed te behandelen. Soms zijn meer dan 12 behandelingen
noodzakelijk,
vooral voor professioneel aangebrachte tatoeages. De moderne felle
kleuren
zijn tot op heden niet goed met laser te verwijderen.
Geschikte
lasers
voor
tatoeages
zijn
o.a.:
- 694
nm
Robijnlaser
- 755
nm
Alexandrietlaser
- 1064/532
nm
Nd:YAG
laser
Doelchromofoor:
inktpartikels
(alleen
donkere
kleuren).
Resultaat:
goed.
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
littekenvorming,
tijdelijke
of
persisterende
hypopigmentaties.
Vergoeding:
geen
(meestal
m.u.v.
oorlogstatoeages)
Behandeling:
in
privé-klinieken.
rimpels
Sinds 10
jaar
kunnen
fijne rimpels
in het gelaat behandeld worden met de CO2 laser. Met deze laser wordt
de
opperhuid laagsgewijs verdampt. Door het hierop volgend herstel en
toename
van bindweefsel in diepere huidlagen wordt de huid strakgetrokken.
Tevens
verdwijnen door de laserbehandeling ongewenste oppervlakkige
onregelmatigheden
zoals actinische schade en lentigines.
Sinds
kort
zijn er
ook
lasers
op de markt die rimpels kunnen verwijderen zonder de opperhuid te
beschadigen.
Het effect ligt vooral in het activeren van bindweefselproductie in de
huid.
Geschikte
lasers
voor
rimpelbehandeling
zijn
o.a.:
- gepulsde
CO2
laser
(10600
nm)
- gefractioneerde
laser
- Er:YAG
laser
- (V-beam)
pulsed
dye
laser
Doelchromofoor:
water,
heamoglobine
(V-beam)
Resultaten:
redelijk
tot
goed.
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
littekenvorming,
tijdelijke
of
blijvende
hypo-
of
hyperpigmentaties,
bacteriele
of virale (herpes) infecties. Vergoeding:
geen
Behandeling:
in
privé-klinieken.
acnelittekens
Als
restverschijnsel
van
ernstige acne kunnen littekens
optreden. Meestal in de vorm van diepe putjes
Sinds isotretinoine
op de markt is, kunnen ernstige vormen van acne meestal snel tot rust
worden
gebracht. Door snel ingrijpen met isotretinoine en andere sterke
anti-acne
medicatie kan het ontstaan van littekens daarom veelal in een vroeg
stadium
tot staan worden gebracht.
Laser
heeft
een
duidelijke
plaats in de behandeling van bestaande acnelittekens. Door de opperhuid
gedoseerd te verdampen, vooral om de diepe littekens heen, kan een
gladdere
gezichtshuid worden verkregen. Het resultaat is, net als bij de
rimpelbehandeling
voor een deel het gevolg van bindweefselstimulatie. Bij zeer diepe
littekens
moeten deze vaak eerst chirurgisch worden verwijderd, waarna alsnog
laserbehandeling
volgt.
Voorwaarde
voor
de
behandeling
is
dat
de
acne
geheel is uitgedoofd.
Geschikte
lasers
voor
acnelittekens
zijn
o.a.:
- gepulsde
CO2
laser
(10600
nm).
- gefractioneerde
laser
- Er:
YAG
laser
- (V-beam)
pulsed
dye
laser
Doelchromofoor:
water,
haemoglobine
(V-beam)
Resultaten:
goed.
Mogelijke
bijwerkingen
o.a.:
tijdelijke
of
blijvende
hypo-
of
hyperpigmentaties, bacteriele of
virale
(herpes) infecties.
Vergoeding:
doorgaans
geen
Behandeling:
in
privé-klinieken.
Het
kiezen
van
een
privékliniek...
In de
glossy
damesbladen
staan maandelijks hele bladzijden met advertenties van
privé-klinieken
die hun diensten aanbieden. Niet zelden worden deze advertenties
gesierd
met verlokkende afbeeldingen van modellen met een perfecte huid of van
foto’s van super-de-luxe panden en behandelkamers. De superlatieven
buitelen
over elkaar heen…
Hoe kan
de
klant de
optimale
keus maken?
Enkele
vuistregels:
- de
beste
klinieken
maken
de
minste
reclame
- de
beste
klinieken
geven
de
meeste
voorlichting
- kies
klinieken
waaraan
dermatologen
of
plastisch
chirurgen
verbonden
zijn
- vergelijk
offertes
van
verschillende
klinieken
|